Kad?nlar?n Türkiye ya da Dünya'da uzunca bir süre uzak tutuldu?u cinsellik son 30 y?lda daha çok konu?ulur oldu. Baz? terimleri bilmek, sa?l?kl? olup olmad???m?z? bilmek aç?s?ndan önemli.
??te size bilmeniz gereken temel cinsel terimler sözlü?ü;
Kad?nlar?n cinselli?i konusundaki çal??malar artt?kça pek çok farkl?l?k göze çarp?yor. Mesela erkeklerdeki iktidars?zl???n bir benzerine kad?nlarda da “Orgazm Bozuklu?u” olarak rastlamak mümkün. Ancak bunlar bilinmedi?i sürede tedavi olmak da mümkün de?il. Bu nedenle kad?nlar?n cinsel sa?l?k aç?s?ndan bilmesi gereken temel terimleri yay?nl?yoruz.
Androjen (Androgen) :
Hem erkek hem de kad?n vücudunda bulunan bir seks hormonu. 4 tür androjen kormonu vard?r. En çok bilineninin ad? testeron hormonudur. Androjen hormonlar? yumurtal?klar, böbrek üstü bezleri ve dokular taraf?ndan üretilir. Ergenlikte ani büyüme dahil, vücudun baz? fonksiyonlar?n?n düzenlenmesinde anahtar rol üstlenirler. Üretken organlar, böbrekler, ci?er ve kaslar dahil baz? organlar?n fonksiyonlar?n?n düzenlenmesine yard?mc? olabilirler. Menapoz döneminde androjen seviyesi dü?er, bu da seks arzusunun dü?mesine neden olabilir.
Döl Yolunun Zay?flamas? (Atrophic vaginitis) :
Döl yolu iç duvarlar?nda incelme. Bu genellikle menapoz sonras? olu?ur.
Klitoris (Clitoris) :
Döl yolunun ba?lang?ç noktas?na yak?n bir yerde bulunan küçük organ. Cinse heyecanlanmaya çok hassast?r.
Disparoni (Dyspareunia) :
Döl yolunda temas s?ras?nda ya da sonras?nda olu?an ac?.
Östrojen (Estrogen) :
Kad?n vücudundaki ana seks hormonu. Yumurtal?klar, böbrek üstü bezleri ve di?er dokular taraf?ndan üretilir. Östrojen vücuttaki pek çok dokunun bak?m?nda ana rol üstlenir.
Orgazm Bozuklu?u (Female orgasmic disorder) :
Tahrik ve cinsel arzuya ra?men orgazma ula?makta sürekli gecikme ya da ula?amama hali.
Seksüel Bozukluk (Female sexual dysfunction) :
Seksüel cevap verme sürecinde meydana gelen bir ya da daha fazla araz (symptom) nedeniyle ki?isel olarak seks i?levini yerine getirememe durumu. Bu arazlar, seksüel iste?in olmamas?, cinsel arzu duymakta zorluklar, orgazma çok çabuk ula?ma, temas s?ras?nda ac? duyma ya da seksten zevk almakta zorlanma ?eklinde say?labilir.
Hormon (Hormone) :
Vücudun kimyasal mesaj ta??y?c?s?. Östrojen ve projestin (projesteron’un sentetik bir formu) üreme i?leminin ana hormonlar?d?r.
Hormon Tedavisi (Hormone therapy) :
(HT) Hormon tedavisi menapozda do?al olarak azalan hormon düzeyini yükseltmek için kullan?l?r. 2 ?ekilde yap?l?r;
1.Hormon tedavisi (HT)—Östrojen ve prejesteron’un sentetik formu olan projestin birlikte yap?l?r
2.ya da Östrojen Tedavisi (ET) yani östrojen tek ba??na verilir.
Hormon tedavisi (HT) genellikle rahmi al?nmam?? kad?nlara verilir çünkü östrojen tek ba??na rahim kanserini artt?r?yor olarak bilinir. Progestin ilavesi östrojen’in rahim çeperlerine yapt??? etkiyi, dolay?s?yla kanser riskini azalt?r. Hem HT hem de ET, çe?itli ?ekillerde yani hap, krem, cilt bantlar?, jel, dölyolu halkas? ya da i?ne ?eklinde bulunabiliyor.
Son dönemde, HT ve ET’nin yaratt??? sa?l?k riskleri nedeniyle kad?nlar üzerine çal??anlar ve sa?l?k uzmanlar? bu tedavileri mümkün olan en k?sa süre ve en dü?ük dozlarla uygulamalar? için düzenli olarak uyar?lmaktad?rlar. Bunun sonucu olarak, HT art?k kalp hastal?klar?nda kullan?lm?yor. Kalça k?r??? olaylar?n? azaltt??? anla??lm??a da, zaten kalp rahats?zl??? olan kad?nlarda kriz riskini art?rd??? da belirlenmi? durumda.
